وزش کوات در موسیقی کرمانجی

به عنوان یک شنونده ی علاقه مند به موسیقی کرمانجی خراسان، سالهاست از خودم می پرسم چرا همه خوانندگان ما یک ریتم مشخص دارند؟
چرا قوشمه و دو تار و کمانچه و … همان نوای همیشگی را دارد و نوای دیگری با آنها کوک نمی شود؟ چرا ناله همان ناله است، فریاد همان فریاد است؟ چرا خوانندگان ما همگی در غم یارند و در حسرت دیدار؟ از جفای روزگار می نالند و از اقبال بد خود می گوید. همین و همین و همین؟

گویا آنچه که تنها تغییر می کند همان نام خواننده است و بس. چرا ریتم خوانندگی همیشه همان است که به کار یک مجلس عروسی می آید و شان بالاتری برای موسیقی کرمانجی جستجو نمی شود؟ آخر چرا ما در وصف یار و تار مویش مانده ایم و از این همه مفاهیم عالی و ارزشمند انسانی در دایره موضوعات پیش پا افتاده محدود شده ایم؟

خوشبختانه رویکردی نو از چند سال گذشته در موسیقی کرمانجی خراسان شروع شد. هر چند بعد پر رنگ تجاری موجود در کارهای اجرا شده گاه کیفیت را به سطح نازلی کشاند و موضوعات پیش و پا افتاده را هدف قرار داد اما نمی توان جسارت نهفته در پس این فعالیتها را نادیده گرفت و آنها را یکسره به تیغ جلاد نقد سپرد.

آری رویکردی نو شروع شده است. رویکردی که با تردید دست به سازهای دیگری نیز برد و فقط به دوتار و قوشمه محدود نماند. رویکردی که مبهم و گاه بی پروا به تقلید آهنگ فارسی پرداخت و کرمانجی و فارسی را با هم خواند و اما همچنان به جستجوی اصالت خود پرداخت. رویکردی که گاه به شاعر میدان داد و صدای شاعر و خواننده را در هم آمیخت. به پیش رفت؛ گاه تند و لجام گسیخته، گاه آرام و حساب شده.

و اینک،
به راستی صدای پای تغییر می آید. آهنگهای درخشان و تحسین برانگیز اجرا شده کم نیستند. موسیقی سنتی کرمانجی گویی پوست انداخته است و در مسیر تازه ی خود به حرکت افتاده است. اینک “کوات (۱)” می وزد.

طوفان یا کوات؟

به تازگی چند آهنگ کرمانجی با نام “کوات” با همکاری محسن میرزا زاده، یلدا عباسی و با تنظیم علی جافری روانه بازار شده است که دیگر جایی برای آن پرسشهای آغازین من باقی نمی گذارد. کوات، در همه زمینه ها ساختارشکنی کرده است و در عین حال پختکی و اصالت کرمانجی را در خود دارد. از ریتم اجرا، صدای خواننده، ترانه و نحوه گردش نغمات گرفته تا ترکیب سازهای مختلف.

کوات بر خلاف نامش طوفان است، طوفانی در موسیقی کرمانجی خراسان. آن را می توان ثمره تلاش تمام اهالی موسیقی کرمانجی در چند سال گذشته دانست. آهنگهای کوات هر چند کلامی کرمانجی دارند اما موسیقی آن برگرفته از فرهنگهای مختلف است و ماهیت آهنگها گاه به سوی شرق خراسان و هرات می رود. اما ما آهنگی از کوات را در انتهای این مقاله قرار داده ایم که  کاملا کرمانجی است و با ارکستر شهری به شکل زیبایی تنظیم شده است.

چرا موسیقی و ترانه  را ما مورد توجه قرار می دهیم؟
با توجه به نرخ بی سوادی بالا در میان کردها و وجود نوعی بی تفاوتی در بین قشر تحصیل کرده ی کُرد، به نظر می رسد با ادبیات فولکلور و خصوصا ترانه و آهنگ بهتر می توان به گسترش کاربرد کردی کرمانجی کمک کرد و شان آن را بالا برد. مقاله و کتاب هر چند هم با ارزش و پر محتوا باشند، مخاطب بسیار کمتری در مقایسه با یک آهنگ درخشان دارند. موسیقی به راحتی با همه گویشوران زبان ارتباط بر قرار می کند و به سرعت در گستره جغرافیایی منتشر می شود.
آهنگ و ترانه درخشان می تواند شان زبان را بالا ببرد و کارکرد درست زبان را تضمین نماید. گویشور کرد اگر زبان خود را دارای شانی قابل توجه بداند، قطعا با اعتماد به نفس بالا آن را به کار می گیرد و زبان دیگری را بر نمی گزیند.

گذشته از ارزش موسیقیایی کوات، توجه تهیه کنندگان آن به کاربرد درست کردی کرمانجی از دیدگاه فرهنگستان زبان کردی حائز اهمیت است. هر چند در این زمینه کاملا موفق نبوده اند و کلام کوات گاه به نادرستی بیان می شود اما همان درونمایه و خواست آن که کارکرد درست زبان را مد نظر قرار داده است، ارزشمند و قابل تقدیر است.

به امید روزهایی بهتر برای موسیقی و زبان کردی
مهدی رودکی

  • دانلود آهنگ شماره ۲ کوات
  • ۱- کوات (Kuwat) در کردی کرمانجی به معنای باد ملایم و گرم است.
  • انتشار این نوشته در سایت فرهنگستان زبان کردی و استقبال از آن، گروه موسیقی کوات را بر آن داشت تا مستقیما و از طریق سایت خود با مخاطبان در ارتباط باشد.  سایت گروه موسیقی کوات این است که می توانید تمام آهنگها را از آنجا دانلود نمایید.
  • لطفا برای فرستادن پیامهای شخصی تبریک و تشکر حتما از سایت گروه کوات استفاده کنید. پیامهای شخصی شما در این سایت تایید و نمایش داده نمی شود.

نظرات

  1. با عرض سلام…

    من این آهنگو شنیدم و لذت بردم…هرچند اونچنان به کردی مسلط نیستم

    از اونجایی که گیلانی هستم،ولهجه ای تقریبا شبیه هم داریم…

    انتظار دارم که یک کار مشترک با لهجه کردی و گیلکی رو در دستگاههای مختلف ایرانی بشنوم….

    و مطمئن هستم باز تاب خوبی در جامعه ایرانی خواهد داشت….به هر تقدیر برای تمام دست اندر کاران این کار قشنگ
    آرزوی موفقیت در تمام امورات زندگی،علی الخصوص موسیقی را از ایزد منان خواستارم….

  2. بسیار زیبا و در تاریخ موسیقی کرمانجی منحصر به فرد بود.
    اخیرا نیز دو خانم به نامهای … ترانه معروف”یار نزانیو شوانم…” کرمانجی را همخوانی کرده اند که بسیار ناشیانه و ناپخته اجرا شده است.
    جا دارد خوانندگانی که به ترانه و موسیقی محلی می پردازند، سواد و دانش آن را نیز داشته باشند…

    من حظ گر،
    دست و نشه حوال دلال.

  3. باسلام و دورد فراوان به شما دوستان فرهنگ دوست،
    ضمن تحسین وافر به خاطر ایجاد یک پایگاه کاملا تاثیرگذار و البته پر قوام. تشکر مرا هم به عنوان یک کورد پذیرا باشید.
    بسیار شایسته و بجا در مورد موسیقی کورمانجی قلم فراسایی نمودید.
    کار گروه کوات هم به نظر من ادامه انقلابی است که آقای میرزاده با صدای پرطنین خود در عرصه موسیقی کورمانجی ایجاد نموده اند که جای بسی تقدیر و تشکر را دارد.
    مال آوا

  4. با سلام و درود
    از شما عزیزان و هنرمندانی که در راه احیای و ارتقای فرهنگ و زبان کرمانجی قدم بر می دارید صمیمانه سپاس گزارم.

  5. باسلام و دورد فراوان به شما دوستان فرهنگ دوست ((موسیقی کرمانجی))
    من هم از طرف خودم و پدرم از این دو هنرمند عزیز کرمانجی تبریک و خسته نباشید گفته…
    آهنگتان بسیار زیبا و دلنشین بوده… و کاری که گروه کوات کرد به نظر من انفجاری در موسیقی کرمانجی بر جای گذاشت و جای بسی تقدیر و تشکر را دارد.

  6. با سلام هم محتوای کلامت قشنگ بود هم ترانه به امید روزهای پر ثمرتر.

  7. بابت اهنگ هاتون خیلی خیلی ممنونم

  8. تبریک و اردات ما کردهای ساکن در کردستان به عزیزانمان ، به دلسوزان و همفکرانمان در آنسوی ایران

    موباره کت بو شادی هه ر شاد بی
    یانه ی دلت په ی به زم ئاباد بی
    مه جزووب

  9. با سلام خدمت هم وطنان عزیز هم زبان و هم خونم. من کرد (هه ورامی) از کامیاران هستم. از ته دل میگم که ترانه ی یلداخانم و اقا محسن از زیباترین آهنگهای کوردیی بود که تو عمرم شنیده ام. هر چند تا حالا عکسشونو هم ندیدم ولی یکی از آرزوهایم دیدنشان از نزدیک است. (پر به دل سپاس ژ بو ئیوه)

  10. به نظر من این سایت بسیار عالی میباشد

  11. با سلام و خسته نباشید
    اول به محسن عزیز و یلدا و علی اقا و بقیه زحمت کشان کوات بخصوص عمو بهادر که میدانم چقدر مشفقانه دنبال نشر فرهنگ آبا و اجدادی است.
    بعد هم به این همولایتی عزیزم که اگر حدسم درست باشد از بچه های خوب و خوش ذوق و با مرام میانکوه است دست مریزاد میگم.
    ….نمی خوام حلاوت و شیرینی این کار بزرگ را در کام دوستانم تلخ کنم اما تذکر این نکته را ضروری میدانم که باید مواظب بود تا کوبات فقط کوبات بماند و کوبات نمایانده شود .مباد روزی که با دستاویز هایی که معمولا خودمان دست بدخواهان میدهیم آنرا طوفان بنمایانیم که در آن صورت …..؟؟””

  12. درود بر عزیزان کرمانج زحمتکش
    خدا میداند که زحمت شما فراموش نشدنی است فقط حیف از اینکه همه ما کرمانج ها موظف هستیم تا در این راه در کنار شما باشیم و دوش به دوش شما برای حفظ و رشد فرهنگ کرمانج متحمل زحمت گردیم .
    خوشحال می شویم که بتوانیم کمک کوچکی در کنار شما باشیم .
    در پناه خدا باشید
    بدرود

  13. به همه دوستانی که در این مجموعه زحمت میکشن سلام و خسته نباشید عرض میکنم خواهشمندم در صورتی که برنامه ای از قبیل جشنواره داشتید بی خبر مون نگذارید با ارزوی موفقیت

  14. عالیییییییییییییییییییه
    از الان پر ره خراسان دورم وه بیستن وان آهنگ پر رند اشک ره جاو من هاتنه نوکوم داگرم دسته وه نیشوه کینگا کنسرت داینننن؟؟؟؟؟

  15. سلام دکم له کله کرمانجان از الان که وی متنا دنویسم آهنگه کوات ژی دانلود دکم هین نبیسته مه ولی مطمئنم که عالیه
    واقعا وا سوالانا که برای مه رودکی ژه خا برس دکر سا مه ژی پیش هاتو
    امیدوارم که شعر و موسیقی کرمانجی بگه وو شونه که حق وویه
    درخاستک مه ژه وه همه که آثار که باعث افتخار و سربلندی مه کرمانجانه رواج بدن
    خاده یارو یاوره کل جوان مردانو

  16. سلام به‌ همگی
    من هم ااز کردهای کرمانشاه هستم اما خیلی به‌ موسیقی و فرهنگ کردهای شمال خراسان علاقه‌ دارم
    ام خدایش کار این گروه‌ به‌ بقیه‌ فرق داشت
    دستتون درد نکنه‌
    از همینجا همه‌ کردهای خراسان را بوس می کنم
    ئه‌ز قوربانا هه‌می کوردن خوراسان بم

  17. چرا کامنت من را پاک کردید؟


    ما هیچ کامنتی را بعد از تایید، پاک نمی کنیم.
    در مورد این مطلب خاص چون ابراز احساسات شخصی به اعضای گروه زیاد بود از خوانندگان درخواست کردیم تا در سایت اصلی گروه کوات نظرات شخصی خود را بنویسند.

    با سپاس
    مدیر سایت

  18. شاهکار موسیقی شمال خراسان بود_
    خانم عباسی صدای گرمتون باعث افتخار تمام کردهای ایران عزیزه_
    همواره سرافرازو پیروز باشین

  19. سلام و درود بر شما. عالی بود.
    آرزوی موفقیت برای شما و مردم هم زبانمان در خراسان. زنده‌ باشید.

    دکتر ئاوات ساڕێژ (کرماشانی) ……بریتانیا.

  20. سلام. واقعا از شنیدن این کار لذت بردم. دمتون گرم. لطفا آدرس مرکز توزیع این آلبوم را هم در سایت بذارید تا ما بتونیم اونو خریداری کنیم تا پاسخ زحمات شما رو بدیم! پیرروز باشید همشهریهای عزیز….

نظرات بسته شده است.